تبلیغات
نماز و جوان - فرهنگ سازی تلاوت قرآن در نماز

فرهنگ سازی تلاوت قرآن در نماز

فرهنگ سازی تلاوت قرآن در نماز

چكیده:
اهمیت و جایگاه نماز و انس با قرآن در آیات و حیانی و احادیث نبوی و اهل بیت عصمت و طهارت (علیهم السلام) به تعدد ذكر گردیده است. رسول الله (ص) به تلاوت سور قرآن كریم در ركعتین نمازهای واجب و مستحبی عنایت ویژه ای داشته اند. رویكرد معنادار رسول الله (ص) و ائمه معصومین (ص) به تلاوت سوره های قرآن در نماز و عمومیت بخشی به حفظ سور قرآن و تمرین و تكرار صحیح آن برای تلاوت در نمازهای واجب و مستحبی بدین جهت بوده تا میزان آشنایی و انس اهل نماز با سوره های قرآن را افزایش داده و زمینه بهره برداری آنها را از بركات و خیرات و نورانیت قرآن ارتقاء بخشیده و عروج نورانی نماز آنها را با تلاوت سور قرآن كریم به عالی ترین حد برسانند. در این مقاله گام های اساسی رسول الله (ص) و اهل بیت عصمت و طهارت برای فرهنگ سازی تلاوت قرآن كریم در نماز مطرح گردیده است.


كلید واژه
نماز، تلاوت قرآن، فرهنگ سازی تلاوت قرآن در نماز


زیباساز

آیات الهی نماز در قرآن
اهمیت و جایگاه نماز به عنوان یك وظیفه الهی در آیات متعدد قرآن كریم مطرح گردیده است. در ابتدا به آیات نماز در بزرگترین سوره قرآن یعنی سوره بقره پرداخته، سپس به طرح سایر آیات در سور دیگر قرآن با عناوین رابطه نماز و ولایت، نماز و مؤمنان؛ نماز و انبیاء و مخالفان نماز می پردازیم. مجموعاً 52 آیه از آیات الهی قرآن یپرامون نماز می باشد كه آنها را به صورت دسته بندی مشخصی به پیشگاه خوانندگان محترم عرضه می داریم و آنگاه نام های نماز در قرآن كریم را مطرح می نماییم.

* الذین یومنون بالغیب و یقیمون الصلوه و مما رزقناهم ینفقون.* (1)
«آن كسانی كه به جهان غیب ایمان آرند نماز را به پا می دارند و از هر چه روزیشان كردیم انفاق می كنند.»:

* و اقیموا الصلوه و ءاتوا الزكوه و اركعوا مع الراكعین*(2)
و نماز را به پا دارید و زكات بدهید و با خدا پرستان حق را پرستش كنید.

* و استعینوا بالصبر و الصلوه و انها لكبیره الا علی الخاشعین.* (3)
«از خداوند، با صبر و نماز یاری بجویید و صبر و نماز به غیر از خاشعین بر دیگران دشوار است.»

* و قولوا للناس حسناً و اقیموا الصلوه و ءآتوا الزكاه* (4)
«به زبان خوش با مردم تكلم كنید و نماز را به پای دارید و زكات مال خود را بدهید.»

* واقیموا الصلوه و ءاتوا الزكوه و ماتقدموا للانفسكم من خیر تجدوه عندالله* (5)
«و نماز را به پای دارید و زكات بدهید و بدانید آنچه برای خود پیش می فرستید در نزد خدا خواهید یافت.»

* و اذا جعلنا البیت مثابه للناس و امنا و اتخذوا من مقام ابراهیم مصلی و عهدنا الی ابراهیم و اسماعیل ان طهرا بیتی و العاكفین والركع اسجود* (6)
«و به یاد آر هنگامی كه قرار دادیم خانه كعبه را محل امن و دستور داده شد كه مقام ابراهیم را جایگاه پرستش خدا قرار دهید و از ابراهیم و فرزندش اسماعیل پیمان گرفتیم كه حرم خدا را از هر پلیدی پاكیزه دارید برای اینكه اهل ایمان به طواف و اعتكاف حرم بیایند و در آن نماز و طاعت خدا به جای آرند.»

* و اقام الصلوه و ءآتی الزكوه و الموفون بعهدهم اذا عاهدوا* (7)
«و نماز را به پا دارید و زكات به مستحق برسانید و به هر كه عهد بسته اید به عهد خود وفا كنید.»

* حافظوا علی الصلوات و الصلواه الوسطی و قوموا الله قانتین* (8)
«بر نمازها و نماز میانه مواظبت كنید و خاضعانه برای خدا به پا خیزید.»

* ان الذین امنوا و عملوا الصالحات و اقاموا الصلوه واتوا لزكوه لهم اجرهم عند ربهم و لا خوف علیهم و لا هم یحزنون* (9)
«همانا آنان كه اهل ایمان و نیكوكارند و نماز به پا دارند آنان نزد پروردگارشان پاداش نیكو خواهند داشت و هرگز ترس از (آینده) و اندوه (از گذشته) نخواهند داشت.»

* فنادته الملائكه و هو قائم یصلی فی المحراب.* (10)
«پس زكریا را فرشتگان ندا كردند هنگامی كه در محراب عبادت به نماز ایستاده بود.»

* یا مریم اقنتی لربك و اسجدی و اركعی مع الراكعین.* (11)
«ای مریم فرمان بردار خدا باش و نماز را با اهل طاعت به جای آر.»

* من اهل الكتاب امه قائمه یتلون آیات الله آناء الیل و هم یسجدون.* (12)
طایفه ای از اهل كتاب در دل شب به تلاوت آیات خدا و نماز و طاعت حق مشغول هستند.

* یا ایها الذین امنوا لا تقربوا الصلاه و انتم سكاری حتی تعلموا ما تقولون.* (13)
«ای كسانی كه ایمان آورده اید در حال مستی به نماز نزدیك نشوید تا بدانید چه می گویید؟»

* فاذا قضیتم الصلوه فاذكروالله قیاماً و قعوداً و علی جنوبكم فاذا اطماننتم فاقیموا الصلوه ان الصلوه كانت علی المؤمنین كتاباً موقوتا* ( 14)
«پس چون نماز گزارید، خدا را در همه حال (ایستاده، نشسته و به پهلو خفته) یاد كنید و هرگاه آسوده خاطر شدید، نماز را به طور كامل بر پا دارید كه نماز به وقت های معین بر مؤمنان مقرر شده است.»

* رب اجعلنی مقیم الصلوه و من ذریتی ربنا و تقبل دعاء* (15)
«پروردگارا، مرا برپا دارنده نماز قرار ده و فرزندان مرا نیز، پروردگارا، دعای مرا بپذیر.»

* وكان یامراهله بالصلوه و الزكاه و كان عند ربه مرضیا* (16)
«و اسماعیل كسان خود را به نماز و زكات فرمان می داد و نزد پروردگارش پسندیده بود.»

* و اوصانی بالصلوه و الزكاه ما دمت حیا* (17)
«و عیسی (ع) گفت كه پروردگار مرا به نماز و زكات تا زنده ام سفارش نمود.»

* اتل ما اوحی الیك من الكتاب و اقم الصلاه ان الصلوه تنهی عن الفحشاء و المنكر و لذكر الله اكبرو الله یعلم ما تصنعون*(18)
«آنچه را از كتاب به تو وحی شده است بخوان و نماز را برپا دار، كه نماز تو را از كار زشت و ناپسند باز می دارد و قطعاً یاد خدا از هر عبادتی بالاتر است و خدا می داند چه می كنید؟»

* قد افلح المؤمنون * الذین هم فی صلاتهم خاشعون * (19)
«براستی كه مؤمنان رستگار شدند× همانان كه درنمازشان خاشعند.

* الذین ان مكناهم فی الارض اقاموا الصلوه و ءاتوا الزكوه* (20)
«آنان كه اگر به آنها در زمین قدرت و مكنت بخشیدیم، نماز را بر پا می دارند و زكات می دهند.»

*ربنا انی اسكنت من ذریتی بواد غیر ذی ذرع عند بیتك المحرم ربنا لیقیموا الصلوه...* (21)
«پروردگارا من، فرزندانم را در كنار خانه ای كه حرم توست ساكن ساختم تا نماز را بر پا دارند.»

* انما یعمر مساجد الله من امن بالله و الیوم الاخر و اقام الصلوه: * (22)
«آنهایی كه به آبادانی مساجد می پردازند به خدا و روز قیامت ایمان دارند و نماز را بر پا می دارند.»

* قل ان صلاتی و نسكی و محیای و مماتی لله رب العالمین.* (23)
«بگو: «درحقیقت نماز من و سایر عبادات من و زندگی و مرگ من، برای خدا، پروردگار جهانیان است.»

* فخلف من بعدهم خلف اضاعوا الصلوه و اتبعوا الشهوات.* (24)
«پس آنان كه به نماز پشت پا زدند و آن را تباه كردند و از شهوات پیروی نمودند به زودی مجازات گمراهی خود را خواهند دید.»

* فان تابوا و اقاموا الصلوه و ءآتوا الزكوه فاخوانكم فی الدین.*( 25)
«اگر توبه كنند و نماز را بر پا دارند و زكات را بپردازند برادر دینی شما هستند.»

* و الذین یمسكون بالكتاب و اقاموا الصلوه انا لا نضیع اجر المصلحین.* (26)
«و خدا پاداش شایستگان نیكوكاری را كه به قران چنگ می زنند و نماز را به پا می دارند، ضایع نمی كند.»

جایگاه نماز در بینش پیامبر اعظم (ص)
رسول الله فرموده اند: «نماز نور مؤمن و معراج مؤمن و مایه ی نزدیكی هر پرهیزكاری به خدا و كلید بهشت است.»
«هر چیزی چهره ای دارد و چهره دین اسلام (نماز) است و خداوند (جل ثناوه) نور دیده مرا در نماز قرار داده است ونماز را محبوب من گردانید به گونه ای كه من از نماز سیر نمی شوم. همانا نماز ستون دین است و (نماز) نخستین عمل فرزند آدم است كه به آن رسیدگی می شود؛ اگر درست بود؛ به دیگر اعمالش رسیدگی می شود و اگر درست نبود، به سایر اعمالش رسیدگی نمی شود. كسی كه در نمازش خشوع و فروتنی ندارد نمازش (نماز) نیست و هر كه نمازش او را از هر كار زشت و ناپسند باز ندارد، جز بر دوری او از خدا افزوده نشود. هر كس دو ركعت نماز همراه با تفكر بخواند بهتر است از این كه شبی را كه به صبح نماز بگذارد و تفكر نكند. میان مسلمانان و كافر فاصله جز این نیست كه نماز واجب را عملاً ترك كند یا از روی سبك شمردن آن را نخواند، هر كه پنج نماز را با جماعت بخواند، به او گمان نیك برید و بدانید كه نماز چهره ی شیطان را سیاه می كند و انسان را از زشتكاری باز خواهد داشت.»(27)

تلاوت قرآن
تلاوت به معنی خواندن قرآن است و قرائت اعم از تلاوت است (28) هر تلاوتی قرائت است اما هر قرائتی تلاوت نیست و تلاوت قرآن كریم همواره مورد سفارش بزرگان دین بوده است؛ به عنوان نمونه: رسول الله (ص) در وصیت خویش به امام علی (ع) فرموده اند: * یا علی علیك بتلاوة القرآن علی كل حال * «ای علی.... بر تو باد كه در هر حال به تلاوت قرآن بپردازی.»(29)
تلاوت هم بر شخص قاری، هم بر خواندن و القاء كردن او به غیر استعمال می شود. تلاوت قرآن بایستی با تجوید كامل و صورت حسن در قالب الحان عرب كه مورد نظر رسول الله (ص) بوده، صورت گیرد تا اثر لازم و فهم كامل آن میسر گردد و انسان را بر عمل برانگیزد.(30)
سیره عبادی حضرات معصومین (صلوات الله علیهم اجمعین) بیان گر چگونگی تلاوت قرآن در نمازهای واجب، توجه به سوره های برتر تلاوت آنها می باشد.
از نكات جالب در حیات مسلمانان، اهتمام بس گسترده آنان به خواندن قرآن است. این اهتمام برخاسته از دو نكته است:
یكی: تأكید فراوان بر تلاوت كه در آیات قرآن مجید و احادیث نبوی رسیده است. مانند: * ان الذین یتلون كتاب الله و اقاموا الصلوه... لیوفیهم اجورهم و یزیدهم من فضله* (31)
«آنان كه تلاوت قرآن مجید می كنند و نماز را بر پا می دارند... همانا پاداش ایشان را تمام می دهد و از فزون بخشی خویش بر آنها می افزاید.» *و رتل القرآن ترتیلاً* (32) «و قرآن را با ترتیل و نظم تلاوت كن.»
و همچنین پیامبر گرامی نیز به خواندن قرآن علاقه ای عظیم داشت و در سخت ترین حالات زبانش را با تلاوت قرآن مشغول می ساخت و دیگران را به خواندن تشویق می نمود.(32).
دوم: شیوه و اسلوب قرآن به گونه ای است كه جاذبه قرائت و كشش در تلاوت را فراهم می كند.
به همین دلیل می توان یكی از اختصاصات قرآن را گرایش وسیع به تلاوت قرآن بر شمرد، تلاوتی كه اگر با تأمل و حضور قلب انجام گیرد تحول معنوی ایجاد می كند.
عوف بن مالك می گوید: پیامبر در نماز سوره بقره را آغاز كرد. آیه ی رحمت كه می رسید از خدا طلب رحمت می كرد و در آیات عذاب به خدا پناه می برد و می گریست. گاه می شد كه یك آیه را در نماز بارها و بارها تكرار می كرد.(34).
این روش در میان صحابه پیامبر ادامه داشت و تلاوت قرآن برنامه ای بود كه همه روزه تكرار می شده، تا آنجا كه سنتی در میان مسلمانان شد كه مؤمنان خداجوی هر روز زندگی را با قرآن شروع می كنند و با تلاوت آن در شب به بستر می روند.
این شیوه تا آنجا پیش رفته كه حتی بسیاری از باسوادان ما كه عمری به قرآن خواندن رو می آورند، كمتر به معانی آن توجه می كنند و شاید عامل این گرایش اعتقاد به ثواب داشتن قرائت قرآن و انجام تكلیف الهی و جاذبه معنوی و دلكشی كلمات باشد كه دل را به انجام صورت عبادت خوش می دارند و اهتمامی به درك معانی و دقت در پیام ها نمی كنند و كلام قدسی را تكرار می كنند گر چه معنای آن را نفهمند.
البته طرح این موضوع بدین معناست كه این خواندن ها بی اثر است؛ زیرا چنین حالت خشوع و خشیت و احساس امر قدسی خواه و ناخواه در روح و روان انسان اثر می گذارد، لذا در هنگام خواندن دعا و نماز و حتی شنیدن صداهایی كه احتمالاً جنبه ی معنوی و قدسی دارد حالت خشیت پدید می آید و فضای معنوی بر روحیه فرد اثر می گذارد، آنچه موجب نقد می شود بسنده كردن به این اندازه اثر از خواندن قرآن است.
از سوی دیگر این نكته را نباید فراموش كرد كه خواندن و حفظ كردن قرآن آن هم سوره های بلند چون بقره با 286 آیه طولانی، كار آسانی نبود، برای مردمی كه امی بودند، درست ادا كردن و راحت تكرار كردن و خوب حفظ كردن كلمات بسیار بسیار مشكل بود. درست ادا كردن منوط به استفاده از نوشته و امكان خواندن از روی كتاب است، در حالی كه مسلمانان صدر اسلام مرتب باید به حافظه خود می سپردند و بر اساس حافظه كلمات را تكرار كنند. به همین دلیل خود قرآن به این مسأله توجه داشته و در حساسیت مسأله و دشواری حفظ به پیامبر خطاب می كند: «فانما یسرناه بلسانك لعلهم یتذكرون» (35) «همانا ما قرآن را برای به زبان جاری كردن تو آسان كردیم، شاید كه مسلمانان از این معنا پند گیرند.»
یا در جای دیگر می فرماید: * فانما یسرناه بلسانك لتبشر به المتقین * (36) «همانا به زبان تو آسان گردانیدیم تا بتوانی متقین را به وسیله آن بشارت دهی.» و آیات دیگری كه در همین معنا رسیده است.(37)

فرهنگ سازی تلاوت قرآن در نماز
رسول الله (ص) برای فرهنگ سازی تلاوت قرآن كریم در نماز، گام های اساسی برداشته اند كه به ترتیب به طرح آنها می پردازیم.

اولین گام برای تلاوت قرآن در نماز

پیامبر اعظم «ص» اولین گام جهت تلاوت قرآن كریم در نمازهای واجب و مستحبی را فراگیری قرآن و صحیح خوانی آن قلمداد فرموده اند:

النبی (ص): * خیاركم من تعلم القرآن وعلمه* (38 )
«بهترین شما كسانی هستند كه قرآن را فرا گیرند و به دیگران تعلیم دهند.»

النبی (ص): * خیر الناس اقروهم و افقهم فی دین الله * (39)
«بهترین مردم كسانی هستند كه قرآن را بهتر می خوانند و در كار دین داناترند.»

النبی (ص): * علیكم بالقرآن فاتخذوه اماماً و قائداً فانه كلام رب العالمین. * (40)
«با قرآن مأنوس شوید و آن را پیشوای خویشتن كنید كه قرآن گفتار پروردگار جهانیان است.»

دومین گام برای تلاوت قرآن در نماز
پیامبر اعظم (ص) دومین گام جهت تلاوت قرآن كریم در نمازهای واجب و مستحبی را تشویق یكدیگر به قرآن خوانی دانسته و خود به این مهم پرداخته اند:
«هر گاه فردی از شما دوست داشته باشد كه با پروردگارش سخن بگوید قرآن بخواند كه صیقل دهنده دل ها تلاوت قرآن است. بر شما باد به تلاوت قرآن؛ زیرا خواندن آن كفاره گناهان است و پرده ای در برابر آتش و موجب ایمنی از عذاب می باشد.»(41)
«فرزندم از قرآن غافل مباش؛ زیرا كه قرآن دل را زنده می كند و از فحشاء و زشتكاری و ستم و گناه باز می دارد.»(42)

النبی (ص): *و لتالی آیه من كتاب الله، خیر من تحت العرش الی تخوم السفلی* (43)
«رسول الله (ص) فرموده اند: «همانا خواننده ی آیه ای از كتاب خدا، بهتر است از آنچه زیر عرش تا پایین ترین جاهای زمین است.»

سومین گام برای تلاوت قرآن در نماز

پیامبر اعظم «ص» سومین گام تلاوت قرآن كریم در نمازهای واجب و مستحبی را زیبا خوانی قرآن با صوت و لحن عرب و رعایت تجوید دانسته اند.

النبی (ص): * اقروا القرآن بالحال العرب و اصواتها* (44)
رسول الله (ص) فرموده اند: «قرآن را با صوت و لحن عرب بخوانید.»

النبی (ص): * لكل شیء حلیه و حلیه القرآن الصوت الحسن* (45)
«هر چیزی را زیبایی و جمالی است و جمال و زیبایی قرآن صوت و لحن نیكو در تلاوت است.»

النبی (ص): *حسنوا القرآن باصواتكم فان الصوت الحسن یزید القرآن حسناً* (46)
«قرآن را با صوت های خود نیكو سازید، كه صوت و لحن زیبا بر زیبایی قرآن می افزاید.»
از پیامبر خدا (ص) سؤال نمودند چه كسی قرآن را از همه خوش تر و زیباتر می خواند؟ حضرت فرمودند: «كسی كه هر گاه قرآن خواندن او را بشنوی ترس و خشیت از خدا در او نمایان باشد» (47) و همچنین حضرت فرموده اند: «قرآن را با صوت حزین بخوانید؛ زیرا كه آن با صوت حزین نازل شده است.»(48)
همچنین پیامبر اعظم (ص) بر رعایت تجوید در تلاوت قرآن تأكید و رعایت وقف و ابتدا را در تلاوت قرآن لازم می دانستند و در سخنان متعدد چنین فرموده اند:
* «از وصل آیات رحمت به آیات عذاب یا عكس آن اجتناب كنید.» (49)
* «پیامبر خدا (ص) بر آیات وقف می فرمودند و قرائت سوره ی مباركه توحید را به یك نفس، مكروه می دانستند.(50)
* «ام سلمه نقل می كند كه پیامبر خدا قرائتش را آیه آیه قطع می فرمود.» (51)
عزیزان علاقه مند می توانند به كتاب (وقوف النبی (ص) فی القرآن) تألیف محمد بن عیسی آندلسی معروف به مغربی (م 400 ه. ق) مراجعه نمایند. او در این كتاب 27 مورد وقف را به عنوان (وقف النبی «ص») ذكر كرده است كه در كتاب كشف الظنون نقل شده است.(52)
در ارتباط با لحن عرب حضرت رسول اكرم (ص) فرموده اند: «كسی كه قرآن را به لحن عرب نخواند از ما نیست.»(53)

چهارمین گام برای تلاوت قرآن در نماز

پیامبر اعظم (ص) چهارمین گام تلاوت قرآن در نمازهای واجب و جماعت را انتخاب امامان جماعتی می دانند كه حافظ قرآن و توانمند به تلاوت زیبا و صحیح قرآن در نماز باشند. رسول خدا فرموده اند پیش نمازی مردم را كسی به عهده بگیرد كه قرآن خوان تر و قرائتش بهتر باشد و اگر در قرائت قرآن یكسان بودند آن كس كه به سنت داناتر و در دین فقیه تر است پیش نماز باشد.(54)
رسول الله با گفتن: «یؤمكم اقرئكم» به مؤمنان توصیه فرموده اند كه در نماز جماعت، شخص امام جماعت (اقرؤا الحفظ) باشد و چنین فردی را بر دیگران مقدم دارید و این توصیه در بین مؤمنان جاری و مورد قبول و عمل بوده است، به همین سبب، آن گاه كه جمعی از مسلمانان قبل از هجرت پیامبر (ص) به مدینه، از مكه راهی مدینه شدند، در طول سفر امامت جماعت را به سالم مولی ابی حذیفه سپردند، با آن كه در بین آنان اصحابی چون عمر بن خطاب، ابوسلمه و عیاش بن ابی ربیعه وجود داشتند. و انتخاب سالم مولی ابی حذیفه و برتری و ارجحیت او نسبت به بقیه این بود كه قرآن بیشتری فرا گرفته بود و حافظ قرآن بود و قرآن را با صوت و لحن مناسبی تلاوت می نمود. نمونه دیگر، تصدی امامت، عمروبن سلمه بن قیس جرمی است كه در سن 17 سالگی در قبیله خود متصدی امامت شد؛ زیرا در آن زمان كه قوم او به اسلام گرویدند بین افراد قبیله از نظر میزان حفظ قرآن، كسی به پای او نمی رسید و لذا مقدم بر دیگران، مسؤولیت امامت جماعت قبیله را احراز نمود.

پنجمین گام برای تلاوت قرآن در نماز

رسول الله (ص) به عنوان طراح فرهنگ سازی تلاوت قرآن در نماز، با عمل آگاهانه و خالصانه خود ضمانت بخش این فرهنگ سازی بوده اند. در این خصوص، خداوند در ابتدای سوره مزمل رسول خدا را مكلف به قیام شبانه و تلاوت قرآن در طول شب كرده است. رسول الله (ص) در عمل به این دستور الهی، شب ها به تهجد و شب زنده داری برمی خواست و حتی مطابق روایات تاریخی، سوره های بزرگ قرآن را در نمازها و تلاوت های شبانه قرائت می كرد چنان كه آیه ی پایانی سوره مزمل نیز گواه این مطلب است، آنجا كه می فرماید: * ان ربك یعلم ایاك تقوم ادنی من ثلثی اللیل و نصفه و ثلثه و طائفه من الذین معك* در حقیقت پروردگار تو می داند كه تو و گروهی از كسانی كه با تو هستند، نزدیك به دو سوم از شب یا نصف آن یا یك سوم آن را به نماز برمی خیزند.» بر این اساس، رسول خدا (ص) نیز همواره مؤمنان را به فرا گیری و قرائت قرآن ترغیب می فرمودند. حضرت به ویژه بر یادگیری سوره های طولانی، مانند سوره های بقره و آل عمران تأكید بسیار می كرد. چنانكه در حدیثی فرموده اند:

* تعلموا سوره البقره فان اخذها بركة و تركها حسره و لا تسطیعها البطله* (55)
«سوره بقره را یاد گیرید كه در یادگیری آن بركت و ترك آن مایه ی حسرت و پشیمانی است و باطل پیشگان به یادگیری آن توانا نخواهند بود.»
حذیفه بن یمان گوید: «شبی در ماه رمضان به نماز با رسول الله برخاستم، آن حضرت به قرائت سوره بقره پرداخت. با خود گفتم كه حضرت با خواندن این سوره ركعت خود را تمام خواهد كرد. و لیكن دیدم كه حضرت به تلاوت سوره نساء و آنگاه سوره آل عمران پرداخت و در عین حال، آن حضرت قرآن را شمرده شمرده تلاوت می كرد به این صورت كه چون به آیه ای می رسید كه در آن از تسبیح و تنزیه خداوند سخن رفته بود، به تسبیح و تنزیه می پرداخت و چون به آیه ی رحمت می رسید، آن رحمت را می طلبید و چون به آیه عذاب برمی خورد از آن عذاب به خداوند پناه می جست.(56).




تاریخ : دوشنبه 8 شهریور 1395 | 09:23 ب.ظ | نویسنده : علیرضا دلربا | نظرات

  • paper | الگوریتم | مدرسه نونهالان